Feeds:
Berichten
Reacties

Archive for december, 2009

Zou Jozef de timmerman zo ontzettend verliefd zijn geweest op Mirjam, de vrouw die ook wel Maria of  Maryam genoemd wordt dat hij zich met haar verloofde en uiteindelijk trouwde? Of zou hij zich geconformeerd hebben aan de Joodse traditie van het uithuwelijken? En was het ook uit liefde dat Mirjam Maria  Maryam zich met Josef verloofde en huwde of kwam het ook door het uithuwelijken? Wat waren de motieven voor dat uithuwelijken, een bruidschat of het voorkomen van de schande van het ongehuwde moederschap? Zouden theologen zich met dit soort vragen ooit hebben bezig gehouden?

Zou Jozef zich ongelukkig hebben gevoeld binnen dat huwelijk, beroofd van de bloedband met z,n stiefzoon, Jezus die ook wel Christus of Isa werd genoemd? Zou Jezus Christus Isa een goede stiefzoon voor Jozef zijn geweest, zou hij geweten hebben dat Jozef niet z,n eigen vader was, zou hij opstandig zijn geweest en het bloed onder de nagels van Jozef hebben gehaald? Zou dit er toe hebben geleid dat Jozef vanaf het moment dat z,n stiefzoon twaalf jaar oud was uit beeld is verdwenen door echtscheiding of overleed Jozef toen?

Met deze vragen heb ik beslist niet de bedoeling om wie dan ook in z,n geloof te kwetsen. Het zijn zomaar vragen die bij mij opkwamen na mijn catechismus lessen die ik als elfjarig joods jongetje van een broeder van de Rooms Katholieke kloosterorde St Louis kreeg in het kader van de overstap van het joodse naar het katholieke bestaan van mijn ouders. Dat E,lohim van het toneel verdween en ik ineens een stiefgod kreeg.  Vragen die ik mezelf in de periode die tussen het joodse en katholieke leven inlagen niet dorst te stellen. Dat ik op de openbare school het vuile joodse kind was en dat ik op de katholieke school in de periode dat ik nog niet gedoopt was een heiden werd genoemd.

Ik werd in zekere zin ook beroofd van de bloedband met de opperwezens. Hoe goed ik ook mijn best deed om ergens in te geloven, het lukte niet meer. Op de vrije School kregen mijn kinderen en hun klasgenootjes ieder jaar in december een kado van hun leerkrachten, bijgestaan door sommige ouders. Omdat mijn kinderen en hun klasgenootjes het hele schooljaar door de leerkrachten trakteerden door hun inzet en aanwezigheid op school. Het kado was ieder jaar weer hetzelfde kado, het bestond uit twee hele oude toneelstukken uit de tijd dat de meeste mensen de vaardigheid van het lezen nog niet zo bijster onder de knieën hadden en daardoor de evangelie verhalen van Matheus en Lucas en nog wel een paar  niet zo goed kenden. Deze verhalen, èèn over het Paradijs en de ander over de lotgevallen van Jozef en Mirjam Maria Maryam ten tijde van hun tocht van Nazareth naar Bethlehem in de nu tot de Palastijnse Staat  behorende streek uit het Bijbels Israel werd voor het eerst opgevoerd door de mensen uit Oberufer in de twaalfde eeuw. Het was het Oberufer Paradijs en Kerstspel. Op een eiland in de Donau in het Oostenrijks- Hongaars grensgebied. Een paar bijbelvertellingen die op deze manier onder de aandacht van mensen gebracht wordt spreekt veel meer tot de verbeelding dan het moeten aanhoren van puur geschreven saaie teksten. Het heeft er in ieder geval voor gezorgd dat ik niet resoluut afwijzend sta tegenover welke religie dan ook.

Ieder mens heeft een bloedband naar een almachtig wezen. De èèn in E,lohim, de ander in god de vader met z,n zoon en de heilige geest, weer anderen met Allah en weer anderen met Buddha en z,n vele reincarnaties of met Carl Marx en Friedrich Engels. En sommigen met helemaal niets. Met een beetje respekt voor elkaar is dit helemaal geen sta in de weg voor een sociale, vredelievende wereld.

Advertenties

Read Full Post »

Zouden ze………

Net zo als berkenbomen mij als kind deed denken aan de oorlog die ik niet mee maakte en aan Auschwitz waar ik nog nooit ben geweest, zo bracht sneeuw die gedachte ook al bij mij naar boven. Die zaken kregen,  door de vertelde en juist niet vertelde verhalen van mijn ouders en  van mijn opa over hun niet bepaald leuke leven tijdens de bezetting, een door mij zelf bedachte werkelijkheid. De berkenbomen moesten haast wel in de bossen rondom Sobibor staan en winter was het in die oorlogs jaren altijd. In Amsterdam , in de rest van ons land en in de kampen. En wanneer er s,avonds,  als ik in bed lag en de slaap nog geen bezit van mij had genomen, proppellor vliegtuigen over kwamen  vermoedde ik dat de Moffen weer terug kwamen. Er was dus helemaal niks mis met mijn fantasie, dat werkte uitstekend. En zo was ik natuurlijk niet bang voor de Moffen, als ze zouden komen ging ik gewoon onderduiken.

Ik moest altijd netjes praten, mocht zeker niet schelden. En ik was iedere keer weer verbaasd dat ik de Duitsers wel voor Moffen mocht uitschelden,verbaasd ook over de gulle glimlach van mijn vader als hij weer eens op de proppen kwam met een boekje waar allerij verwensingen en bijnamen in stonden die over Adolf Hitler gingen. Dat hij in Rusland Slarottiemof heette en Hang Kreng Hang in China. Hoe hij al die namen voor Adolf voorlas, op een bijna stiekeme manier. Het leek iedere keer weer dat je die namen dan ook heel stilletjes moest fluisteren en dat je ze hooguit tegen je beste vriendjes mocht vertellen.

Ik moest aan deze dingen terug denken toen ik vanochtend het nieuws las. Dat èèn iemand , of misschien wel wat mensen meer, de letters van een wereld beruchte zin uit het toegangshek van het concentratiekamp Auschwitz hebben ontvreemd. Dat het hek er nu,  zonder de welkomswens dat arbeid vrij maakt,  in deze  decemberwinter koudjes bij staat. En ik vroeg me af of ze die letters gestolen hebben uit weerzin tegen dit kamp, uit een protest. Of dat er iemand zou zijn die heel erg graag die zin boven zijn voordeur zou willen zetten. En ik vraag me af of de direktie van het huidige museum dat men er van gemaakt heeft al die letters, mochten ze weer boven water komen nu goed zouden plaatsen? Of  ze de omgekeerde B in die hele zin nu eindelijk eens goed neer zouden zetten?

Vlak over de grens bij Winschoten stonden vanaf ongeveer 1932 in dat veengebied een aantal van de allereerste concentratiekampen van de Nazi,s. Kampen waar de gevangenen de eerste slavenarbeid voor de Moffen moesten verrichten. Pete Seeger zong èèn van de liederen die daar door een paar gevangenen werden geschreven en gezongen.

Read Full Post »

De spagaat waarin politici liggen word zo langzamerhand lachwekkend. Oplossingen voor verzonnen problemen worden steeds maffer. En toch behoren ze allen tesamen genomen bij de evolutie van de samenleving. Dat een advokaat op grond van z,n geloofs overtuiging alleen voor z,n allerhoogste machthebber opstaat en niet voor zo,n vertegenwoordiger van de aardse macht is in mijn optiek gerechtvaardigd. En gelukkig oordeelde zijn beroepsgroep idem dito. Hij mag gewoon blijven zitten in de rechtszaal. Nebahat Albayrak voelt door deze verklaring van het Hof van Disipline de hete adem van Blonde Geert in haar nek. Het maakt haar en haar politieke partij nog onzekerder over hun bestaansrecht. En komt ze met dezelfde retoriek die zo kenmerkend is voor haar aardsrivaal Blonde Geert. Ze komt met maatregelen die de weerbarstige advokaat moet dwingen om toch op te staan voor de wereldse machts vertegenwoordigers, de rechters. Daarbij schuwt ze niet om het recht en haar vertegenwoordigers in de rechtspraak naast zich neer te leggen en daar geen respekt voor te tonen. Het verwijt dat zij de advokaat  maakt gebruikt ze nu zelf.

Pauw en Witteman deden zo iets vorige week in een uitzending van hun, op na-aperij gestoeld praat programma. Barend en van Dorp zouden hun fatsoen hebben gehouden ten opzichte van de gast van Pauw en Witteman.Ik huldig hier niet het geestelijk principe van de advokaat in kwestie. Maar fatsoen en respekt dien je wel te behouden als je met zo,n man in diskussie gaat. Sinds het Westen de oorlog tegen het kwaad is begonnen is het kwaad alleen maar erger geworden. Er is een ware godsdienst-oorlog over de wereld los gebarsten, wereld omvattender dan de middeleeuwse kruistochten.

Gelukkig zijn er in het verleden ook voorbeelden te geven van hoe verschillende religieuze groepen vreedzaam naast elkaar en met elkaar kunnen samen leven. Dat de aardsvijanden van nu, de Islamitische en de Joodse in een ver verleden in Noord Afrika weldegelijk harmonieus met elkaar om konden gaan. Dat daardoor een kunstzinnige samensmelting van muziek geboren kon worden, zoals hier te beluisteren valt.

Het is net zo als met het leren schaatsen bedacht ik mij bij het zien van het eerste ijs dit jaar. Je leert het met vallen en opstaan. Laat Geert en Nebahat en Pauw en Mohammed Enait en de rest maar stoeien met elkaar. Het komt allemaal wel een keer goed.

Read Full Post »

Zoals jullie zien is er geen enkel kaarsje te bespeuren op de bovenstaande foto. En ook het weer dat de foto doet vermoeden is niet het weer dat we nu op dit moment  hebben. Die foto heb ik dan ook op de dertiende dag van  augustus in dit jaar gemaakt om zestien uur en zeven-en-veertig minuten. Ik schrijf hier toch over die drie kaarsjes, dat ik die drie kaarsjes niet heb, dat ik domweg vergeten was die kaarsjes te kopen.

Het is namelijk zo dat het sinds vrijdag weer  חנכה חנוכה  ofwel Chanoeka is. Ondanks dat ik denk dat  E,lohim (hij van gene zijde of ook wel god genaamd) sinds Sobibor en Auschwitz en al die andere verschrikkelijke oorden ook dood is heb ik toch wel iets met dit soort joods religieuze feesten. Koester ik de wens om deze tradities niet het graf in te laten gaan. Vandaag dus tik ik mij op m,n vingers omdat ik het glad vergeten was. Natuurlijk heb ik wel een glad excuus voor handen, uiteindelijk is mij deze menselijke kwaal om jezelf vrij te pleiten niet vreemd. M,n Chanoekia, die negenarmige kandelaar die ik als nalatenschap van m,n overleden zus ieder jaar daarvoor gebruik heeft kleine kaarsjes nodig. Een formaat die ik hier in Blijmakersveen niet kan kopen. En toen ik deze afgelopen week wel in Amsterdam was heb ik er gewoon niet aan gedacht die ook even aan te schaffen.

Speciaal voor m,n zus en omdat dat ik ik zeker weet dat zij, mocht er een hemel bestaan, hier wel van zou houden dit Chanoeka lied.

Voor de tekst er van kun je hier klikken

Read Full Post »

Soldaten die door hun Staatshoofden en generaals er op uit worden gestuurd om tegen de windmolens van Osama Bin Laden en z,n Taliban te vechten hoeven niet te rekenen op veel begrip wanneer zij getraumatiseerd thuis komen. “Onze jongens” uit Uruzgan die dat ervaren hebben hoor je nauwelijks. Tussen die groep getraumatiseerde soldaten zitten behoorlijk wat ernstige gevallen. Het zijn soms lopende tijdbommen die om welke rede dan ook zomaar spontaan af kunnen gaan. Zoals dat bij iedere willekeurige beroepsgroep het geval is neemt het hoger kader van dat personeel die klachten niet echt serieus. De nazorg die deze getraumatiseerde soldaten na terugkomst nodig hebben kost geld. Geld dat aan artsen, psychiaters , psychotherapeuten en vooral aan psychopharmica wordt uitgegeven. Dat, terwijl de generaals toch veel liever dat geld aan de wapenlobby spendeert.

Nu zijn er, gelukkig voor de wapenlobby, Amerikaanse generaals die op het idee kwamen om de psychologische nazorg voor hun geestelijk verwonde soldaten te frustreren. Het recht op geheimhouding van alles wat er binnen de muren van de hulpverleners en hun kliënten gezegd word hebben die generaals maar gemakshalve niet alleen maar afgeschaft maar ook nog verplicht om daar alle gesprekken die tussen de hulpverleners en de soldaten gevoerd zijn te rapporteren aan de generaals. Zodat die in staat zijn deze getraumatiseerde soldaten voor de krijgsraad te slepen over alles wat die generaals niet welgevallig is.

Oorlog voeren is waanzin en tegelijkertijd de realiteit van alle dag. In deze donkere dagen voor kerst doen er heel wat Amerikaanse Congresleden hun best om Jan Peter Balkenende zover te krijgen dat hij z,n soldaten nog wat langer in het zand van Uruzgan kan laten zitten. De tradities van de kerstboodschappen voor vrede zijn sinds de vredeswensen van John Lennon bijna niet meer te horen. De van de wereld vervreemde Westerse monarchen en een handjevol Christelijke kerkleiders wagen ieder jaar nog wel een stamelende oproep uit te kramen maar daar luistert bijna niemand meer naar. Het lijkt alsof vrede slechts iets is dat de mens voor zichzelf en z,n naaste dierbaren wenst, zich beroepend op z,n defaitistisch verwachtingspatroon. Want sinds  Kain zijn broer Abel de hersens insloeg is geweld nimmer meer gestopt.

Sinterklaas is amper klaar met het uitdelen van kado,s en z,n Alter Ego, Sancta Claus neemt deze taak over. De mens is bezig met het kopen van luxe en lekkere hapjes en drankjes. Liefde en geluk zijn slechts een pilletje en ietsjes meer verwijderd voor velen onder de mens. Onder handbereik maar zonder inhoud. Want liefde is meer, liefde is een veilige wereld voor onze kinderen.

Ik wens voor iedere soldaat dat zij recht hebben op een helpend gesprek zonder bang te hoeven zijn op represailles. Dat die therapeutische gesprekken oorlogszuchtigen doen beseffen dat geweld waanzin is. Dat vrede geen utopie meer zal zijn.

Read Full Post »

Heel stilletjes en langzaam voltrok zich het einde van een bruizend tijdperk in Mokum. Het Lieverdje aan het Spui staat eenzaam ingeklemd tussen een vrije trambaan en de gevels van een paar kroegen en een boekenwinkel, ontdaan van Robert Jasper Grootveld. Leen Jongewaard kom ik niet meer tegen die zo heerlijk kuierend door hartje Amsterdam slenterde. Leo Van Der Zalm is er in geen velden of wegen meer te bekennen, zijn boot aan de Oude Schans waarop  m,n overleden zus en ik een tijdje woonden  is verdwenen en het maakt de aanblik van de Montelbaanstoren een stuk saaier. Er valt geen thee meer te drinken en naar concerten van klassieke Indiase muziek te luisteren in de Mozes en Aaronkerk op het Waterlooplein die z,n karakter definitief verloor door de bouw van de Stopera. Felix Meritis is geen Provadja meer, Paradiso verloor z,n status als opvolger en Fantasio aan de Prins Hendrik Kade dat Provadja nog levend hield werd de Kosmos die in 1992 voorgoed uit het straatbeeld van Amsterdam verdween. Felix Meritis is ook niet meer dat theater dat vernoemd werd naar Ramses Shaffy, het Shaffy Theater.  Het lopende kunstwerk, Fabiola, is uit het straatbeeld verdwenen. Ik kan mijn Loverdale brood niet meer bij de Manna kopen, het hippe straatbeeld van de Jordaan, met z,n Knetterwinkel en Arie,s Belly zijn herinneringen. Simon Vinkenoog dicht niet meer en de stem van Ramses Shaffy bestaat slechts nog op informatie dragers.

De prullebak, gemaakt naar de afmetingen en vorm die mijn spijkerbroek op mijn lijf uit m,n eenentwintigste levensjaar had is voorgoed ter ziele. Het was ooit gemaakt door een vriend die mijn vormen overnam door bruin papieren plakband om mijn lijf tussen m,n knieën en heupen te drapperen en zo die vorm te vangen om er daarna een oude spijkerbroek overheen te doen en de pijpen afgeknipte zodat de prullebak de gewenste hoogte kreeg. Als een vrije interpretatie van een hoesontwerp van Andy Warhol voor het album Sticky Fingers van de Rolling Stones.

Amsterdam, die stad is voor even gaan slapen. Het zal weer bruizen zodra het wakker is geworden.

Read Full Post »